Voter ID Card Online Apply: मतदार ओळखपत्र घरबसल्या कसे काढाल? स्टेप बाय स्टेप संपूर्ण मार्गदर्शक 2026

कोण अर्ज करू शकतो?

ऑनलाइन Voter ID साठी अर्ज करणे काही ठरावीक अटी पूर्ण करणाऱ्यांसाठीच शक्य आहे. या अटी साध्या आहेत, पण त्यांनी कायदा स्पष्ट सांगितला आहे:

• अर्जदार भारताचा नागरिक असणे आवश्यक.

• अर्ज करताना वय किमान 18 वर्षे पूर्ण झालेले असणे.

• मतदार यादीत ज्या ठिकाणी नाव नोंदवायचे आहे, त्या जागी तुम्ही साधारणपणे राहात असणे म्हणजेच सामान्य निवासी असणे.

विद्यार्थी, नोकरीसाठी दुसऱ्या शहरात राहणारे, भाड्याच्या घरात राहणारे किंवा स्थलांतरित झालेले लोकही ही प्रक्रिया ऑनलाइन करू शकतात, फक्त रहिवासाचे पुरावे योग्य लागतील.

लागणारी कागदपत्रे कोणती?

ऑनलाइन फॉर्म भरताना काही मोजकी कागदपत्रे स्कॅन करून किंवा स्पष्ट फोटो स्वरूपात अपलोड करावी लागतात. साधारणपणे खालील कागदपत्रे उपयुक्त ठरतात:

• ओळख पुरावा: आधार कार्ड, पासपोर्ट, ड्रायव्हिंग लायसन्स, पॅन कार्ड यापैकी कोणतेही एक.

• वयाचा पुरावा: जन्म दाखला, शाळा सोडल्याचा दाखला (LC), SSLC / SSC मार्कशीट, पासपोर्ट इ.

• रहिवास पुरावा: आधार कार्ड, घराचा वीज बिल, टेलिफोन बिल, बँक पासबुकवरील पत्ता, भाडेकरार इ.

• पासपोर्ट साइज फोटो: नवीन आणि स्पष्ट रंगीत फोटो.

अधिकृत वेबसाइट कोणत्या आहेत?

मतदार नोंदणीसाठी काही महत्त्वाच्या अधिकृत वेबसाइट्स आहेत, याशिवाय इतर कुठल्याही साइटवर संवेदनशील माहिती देताना सजग राहणे आवश्यक आहे.

• Voters’ Services Portal (ECI) – https://voters.eci.gov.in

• Voter Services (ECI पोर्टल) – https://www.eci.gov.in/voters-services-portal

• NVSP – National Voters’ Services Portal – https://www.nvsp.in

• CEO महाराष्ट्र अधिकृत वेबसाइट – https://ceo.maharashtra.gov.in

याच लिंक्स लोकांना बातमीत देणे सुरक्षित आणि योग्य ठरते, कारण या सर्व सरकारी अधिकृत पोर्टल्स आहेत.

स्टेप बाय स्टेप: ऑनलाइन Voter ID अर्ज प्रक्रिया (Form 6)

पहिल्यांदाच मतदार यादीत नाव नोंदवायचे असेल तर ऑनलाइन Form 6 भरावा लागतो. ही प्रक्रिया साधारणपणे सर्व राज्यांसाठी सारखीच आहे.

1) खाते (Login / Sign-Up) तयार करा

• सर्वप्रथम Voters’ Services Portal वर जा – voters.eci.gov.in.

• होमपेजवर उजव्या बाजूला “Sign-Up” किंवा “नोंदणी” पर्याय दिसेल; त्यावर क्लिक करा.

• ‘Indian Resident Elector’ हा पर्याय निवडा.

• तुमचा मोबाईल क्रमांक, ई-मेल आयडी आणि कॅप्चा भरून पुढे जा.

• मोबाईल आणि ई-मेलवर आलेला OTP टाकून नोंदणी पूर्ण करा.

यानंतर पुन्हा वेबसाइटवर “Login” करून तुमच्या मोबाईल नंबर आणि पासवर्डने लॉगिन करा आणि OTP टाकून खात्यात प्रवेश मिळवा.

2) Form 6 निवडा

• लॉगिन केल्यावर डॅशबोर्डवर “New Voter Registration” किंवा “नवीन मतदार नोंदणी” असा विभाग दिसतो.

• त्यामध्ये “Fill Form 6” हा पर्याय निवडा – हाच ऑनलाइन फॉर्म नवीन मतदारांसाठी आहे.

Form 6 मध्ये साधारणपणे चार–पाच वेगवेगळ्या विभागांत माहिती मागितली जाते.

3) वैयक्तिक माहिती भरा

Form 6 मध्ये सर्वप्रथम तुमचे मूलभूत तपशील भरावे लागतात.

• पूर्ण नाव (मराठी आणि इंग्रजी दोन्ही पर्याय बर्‍याच जागी उपलब्ध असतात).

• वडील / आई / पती / पत्नी यांचे नाव.

• जन्मतारीख किंवा वय.

• लिंग (पुरुष / महिला / इतर).

या माहितीमध्ये कोणतीही चूक झाल्यास पुढे मतदार यादीत नाव चुकीचे जाऊ शकते, त्यामुळे तपशील भरताना विशेष काळजी घेणे आवश्यक आहे.

4) पत्त्याची माहिती भरा

यानंतर तुमचा संपूर्ण रहिवासी पत्ता विचारला जातो.

• घर क्रमांक, रस्ता / गल्ली, परिसर, तालुका, जिल्हा, राज्य.

• तुम्ही आधी इतर कुठल्या मतदार यादीत नोंदणीकृत होतात का, याबाबत माहिती.

अनेक जण पालकांच्या गावचा पत्ता आणि सध्या असलेला भाड्याचा पत्ता यात गोंधळ करतात. साधारणपणे जिथे तुम्ही सध्या वास्तव्यास आहात आणि जिथे मतदान करायचे आहे, तो पत्ता देणे आवश्यक असते.

5) कागदपत्रे अपलोड करा

फॉर्ममध्ये दिलेल्या भागात आवश्यक कागदपत्रांचे स्कॅन कॉपी किंवा फोटो अपलोड करायचे असतात.

• ओळख पुराव्याची प्रत.

• वयाचा पुरावा.

• पत्त्याचा पुरावा.

• पासपोर्ट साइज फोटो.

फाईल्सचा साईज मर्यादा पोर्टलवर नमूद केली असते; जास्त साईज असल्यास फोटो किंवा स्कॅन थोडा कॉम्प्रेस करून अपलोड करावा लागतो.

6) प्रीव्ह्यू आणि सबमिट

• सर्व माहिती भरून झाल्यावर “Preview & Submit” हा पर्याय निवडा.

• स्क्रीनवर संपूर्ण Form 6 पुन्हा दिसतो; नाव, पत्ता, जन्मतारीख, कागदपत्रे यामध्ये चूक आहे का ते नीट तपासा.

• सर्व ठीक असल्यास “Submit” करा.

सबमिशननंतर तुमच्या अर्जाला एक Reference Number / Acknowledgement Number मिळतो, जो पुढे Status ट्रॅक करण्यासाठी उपयुक्त ठरतो.

अर्ज सबमिट केल्यानंतर पुढे काय होते?

Voter ID अर्ज हा एक सरकारी नोंदणी प्रक्रिया असल्यामुळे लगेच कार्ड हातात येत नाही. एक निश्चित तपासणी आणि पडताळणीची पायरी पार करावी लागते.

• सबमिट झालेला Form 6 संबंधित Assembly Constituency च्या Electoral Registration Officer (ERO) कडे जातो.

• काही प्रकरणांमध्ये Booth Level Officer (BLO) तुमच्या घरी येऊन रहिवास पडताळून जातो किंवा कागदपत्रांची पुष्टी करतो.

• सर्व पडताळणी झाल्यावर तुमचे नाव संबंधित मतदार यादीत समाविष्ट केले जाते आणि EPIC क्रमांक तयार होतो.

नाव यादीत आले की, तुम्ही डिजिटल ई-EPIC डाउनलोड करू शकता आणि पुढे पेपर कार्डही स्थानिक निवडणूक कार्यालयातून उपलब्ध होऊ शकते.

ई-EPIC (Digital Voter ID) कसा डाउनलोड कराल?

निवडणूक आयोगाने डिजिटल मतदार ओळखपत्र – e-EPIC – उपलब्ध करून दिल्यामुळे आता कार्डची डिजिटल कॉपी नेहमी मोबाईलमध्ये ठेवणे शक्य झाले आहे.

• Voters’ Services Portal / NVSP वर लॉगिन करा.

• मेनूमध्ये “E-EPIC Download” पर्याय निवडा.

• EPIC नंबर किंवा Form Reference Number आणि राज्य निवडून “Search” करा.

• नोंदणीकृत मोबाईलवर आलेला OTP टाकून पडताळणी करा.

• “Download e-EPIC” क्लिक करून PDF स्वरूपात तुमचे डिजिटल Voter ID डाउनलोड करा.

हा PDF प्रिंट करून ठेवला तरी चालतो आणि मोबाईलमध्ये Soft Copy म्हणूनही नेहमी उपलब्ध राहतो.

महाराष्ट्रातील मतदारांसाठी खास माहिती

महाराष्ट्रातील नागरिक राज्यातील माहिती, अपडेट्स आणि स्थानिक स्तरावरच्या घोषणांसाठी मुख्यतः राज्य निवडणूक कार्यालयाच्या वेबसाइटचा वापर करू शकतात.

• Chief Electoral Officer, Maharashtra – https://ceo.maharashtra.gov.in

• राज्य निवडणूक विभागाची माहिती – https://mahaelection.gov.in

या साइट्सवरून मतदार यादी (Electoral Roll) डाउनलोड, नाव शोध, स्थानिक निवडणूक कार्यक्रम आणि इतर महत्त्वाची माहिती मिळू शकते.

लोकांनी कोणत्या चुका टाळाव्यात?

ऑनलाइन अर्ज करताना काही छोट्या चुकांमुळे फॉर्म रिजेक्ट होऊ शकतो किंवा प्रक्रिया उशिरा पूर्ण होऊ शकते.

• नाव, जन्मतारीख आणि पत्त्यात स्पेलिंग मिस्टेक.

• अर्धवट किंवा धूसर कागदपत्रे अपलोड करणे.

• नोंदणीकृत नसलेला किंवा वापरात नसलेला मोबाईल नंबर देणे.

• आधीच इतर मतदार यादीत नाव असूनही त्याची माहिती न देणे.

पोर्टलवर दिलेल्या सूचनांप्रमाणे माहिती भरल्यास अशा चुका सहज टाळता येऊ शकतात.