Cyanide Mohan Serial Killer Crime Story:कर्नाटक हादरवणारा ‘सायनाइड मोहन’ : विवाहाचं आमिष, सायनाइडची गोळी आणि २० तरुणींचा मृत्यू

साधा शिक्षक ते ‘सायनाइड मोहन’

बंटवाल तालुक्यातला मोहन कुमार विवेकानंद – व्यावसायिकदृष्ट्या शारीरिक शिक्षणाचा शिक्षक, स्वभावाने शांत, साधा, फार लक्ष वेधून न घेणारा. शाळेत सहकाऱ्यांच्या दृष्टीने तो “नॉर्मल” होता; पण २००३ ते २००९ या काळात त्याच नावामागे उभा राहणारा खरा चेहरा कर्नाटकासाठी एक भीषण स्वप्न ठरला.

या सहा-सात वर्षांत कर्नाटकातील मंगळूरू, म्हैसूर, हासन, बेंगळुरू, मडिकेरी आणि उडुपी परिसरातील बसस्थानके, लॉज आणि सार्वजनिक शौचालयांत तरुण महिलांचे मृतदेह सापडत राहिले. जवळ दागिने नसलेली, बॅग-फोन गायब असलेली ही प्रेते पाहून सुरुवातीला पोलिसांनी यांना आत्महत्या किंवा अचानक आजार मानले; एकाच व्यक्तीचा हात यात असू शकतो, असा विचारही कुणाच्या डोक्यात आला नाही.

टार्गेट कसा ठरवत होता?

मोहनने स्वतःसाठी एक ठराविक “प्रोफाइल” निवडला होता – अविवाहित, हुंडा देऊ न शकणाऱ्या, साधारण २० ते ३५ वयोगटातील महिलांकडे त्याची विशेष नजर होती. काहीजणी मॅट्रिमोनियल कॉलममधून, काही ओळखीच्या दलालांमार्फत, तर काही बसमध्ये किंवा गावातील जत्रांमध्ये भेटून त्याच्याशी संपर्कात आल्या.

तो स्वतःला कधी सरकारी शिक्षक, कधी फॉरेस्ट विभागातील कर्मचारी, कधी बँकेत नोकरी करणारा “स्थिर” वर म्हणून सादर करत असे. “मला हुंडा नको, फक्त चांगली मुलगी हवी” हे त्याचं तयार वाक्य होतं; आर्थिक अडचणीत असलेल्या कुटुंबांना हे स्वप्नवत ऑफर वाटत असे.

काही प्रकरणांत तो “जॉब इंटरव्ह्यू” किंवा “नोकरी लावतो” अशा आमिषांनी महिलांना पटवत असे. त्या मुलींना “इंटरव्ह्यूला जाताना जास्त दागिने नकोत, संशय येईल” म्हणून लॉजमध्ये ठेवलेले दागिने तो आधी काढून घेई; कधी दागिन्यांसह यायला सांगून नंतर ते ठेवून घेत असल्याचा पुरावा कोर्टात नोंदला गेला.

मोडस ऑपरेंडी: प्रेम, विवाह, सायनाइड

१)विश्वास जिंकणेकाही महिने फोन कॉल्स, भेटी, प्रेमळ वर्तन. तो स्वतःच लग्नाचा विषय पुढे रेटत असे आणि “घरी विरोध आहे, म्हणून मंदिरात किंवा शांतपणे लग्न करू” असा प्लॅन मांडत असे.

२)गावाबाहेर नेणेठरलेल्या दिवशी तो मुलीला घेऊन बसने बाहेरच्या शहरात जाई. कधी म्हैसूर, कधी हासन, कधी बेंगळुरू – गर्दीच्या मध्ये हरवून जाण्यासाठी ही ठिकाणे निवडली जात. लॉजच्या रजिस्टरमध्ये तो वेगवेगळी खोटी नावे वापरीत असे, पण त्याची सही जवळजवळ सारखी असल्याचे नंतर फॉरेन्सिक तज्ज्ञांनी कोर्टात दाखवले.

३)शारीरिक संबंध आणि “कंट्रासेप्टिव”अनेक केसेसमध्ये कोर्टात हे सिद्ध झाले, की लग्नाच्या नावाखाली किंवा लग्न झाल्याचा भास देऊन तो महिलांशी शारीरिक संबंध ठेवत असे. दुसऱ्या दिवशी तो त्यांच्या हातात एक गोळी देऊन म्हणे, “आपण शारीरिक संबंध ठेवलेत, म्हणून ही गर्भनिरोधक गोळी घे. थोडा त्रास होईल, म्हणून टॉयलेटमध्ये जाऊन घे.” प्रत्यक्षात ती सायनाइडची गोळी असे – स्थानिक ज्वेलरकडून मिळवलेले सायनाइड प्लास्टिकच्या छोटे कंटेनरमध्ये भरून ठेवत असल्याचे नंतर पोलिसांनी सांगितले.

४)टॉयलेटमध्ये मृत्यू, बाहेर शांत थांबलेला मोहनKSRTC बसस्थानकातील महिला शौचालय, लॉजचा बाथरूम किंवा सार्वजनिक टॉयलेट – तो नेहमी अशा जागा निवडत असे, जिथे पीडितेची तडफड आतमध्ये लपलेली राहील. गोळी घेतल्यानंतर काही मिनिटांत विष परिणाम करायचे; बळी पडलेली महिला उलट्या, वेदना आणि घामाने कोसळत असे. बाहेर उभा असलेला मोहन थोडा वेळ वाट पाहत, परिस्थिती स्थिर झाल्याची खात्री करून शांतपणे तिथून निघून जात असे.

५)दागिन्यांची लूट आणि पुरावा नष्ट करणेकाही प्रकरणांत तो टॉयलेटमध्ये परत जाऊन मृतदेहाजवळचे दागिने काढून घेत असे; कधी लॉजच्या रूममधून ठेवलेले दागिने घेऊन पळत असे. हे सोने तो नंतर ओळखीच्या सोनारांकडे तारण किंवा विक्री करीत असे – अशाच दोन दुकानांतून मिळालेल्या दागिन्यांची ओळख पीडितांच्या नातेवाईकांनी पटवल्यामुळे कोर्टात मजबूत पुरावा उभा राहिला.

पोलिसांना धागा कसा लागला?

२००९ मध्ये बंटवाल तालुक्यातील बरिमार गावातील २२ वर्षांची मुलगी बेपत्ता झाल्याची तक्रार स्थानिक पोलिसांकडे आली. काही दिवसांनी ती मृत अवस्थेत सापडली. दरम्यान, त्याच पॅटर्नने बेल्थांगडी तालुक्यातील २६ वर्षांची आणखी एक महिला मृत आढळली.

दोन्ही प्रकरणांत मोबाईल कॉल रेकॉर्ड्स तपासले असता, एकच नंबर दोन्ही मुलींशी सतत संपर्कात असल्याचे समोर आले – तो नंबर मोहनचा होता. तपास अधिकाऱ्यांना याआधीच्या काही “अस्पष्ट” मृत्यूंच्या फाइल्स आठवल्या. जुन्या केस फाइल्स, बसस्थानक आणि लॉजचे रजिस्टर, मृत महिलांच्या कुटुंबीयांचे जबाब – सगळं एकत्र केल्यावर पॅटर्न स्पष्ट होत गेला.

काही दिवसांच्या निगराणीनंतर २१ ऑक्टोबर २००९ रोजी मोहनला अटक करण्यात आली. अटकेनंतर त्याच्याकडून सायनाइडच्या कॅप्सूलसाठी वापरले जाणारे छोटे प्लास्टिक कंटेनर, अनेक मोबाईल फोन, दागिने आणि खोट्या नावांनी केलेली नोंदपत्रे जप्त झाली. तपास अधिकाऱ्यांनी सांगितले की सायनाइडचा पुरवठा करणारा एक सोनारही त्यावेळी पकडण्यात आला होता.

बचावलेल्या महिलांचे जबाब आणि कोर्टातील लढाई

मोहनविरुद्ध प्रॉसिक्युशनचा सर्वात मोठा आधार ठरले दोन गोष्टी – पॅटर्न मॅच होणाऱ्या केसेसची साखळी आणि एक-दोन महिलांचे जिवंत साक्ष. एका तरुणीने कोर्टात स्पष्ट सांगितले, की मोहनने तिला “कंट्रासेप्टिव” म्हणून गोळी दिली, टॉयलेटमध्ये घे म्हणून सांगितले; तिला प्रकृती बिघडल्यावर लोकांनी हॉस्पिटलात नेले आणि ती वाचली.

काही केसेसमध्ये तो स्वतःच कोर्टात स्वतःचा वकील म्हणून उभा राहिला, साक्षीदारांची उलटतपासणी केली; पण दागिन्यांची ओळख, लॉज रजिस्टरवरील सही, मोबाईल लोकेशन आणि कॉल रेकॉर्ड्सच्या पुराव्यापुढे त्याची बाजू कमकुवत ठरली.

एकामागून एक निकाल: मृत्युदंड, आयुष्यभर तुरुंग

मंगळूरूच्या फास्ट ट्रॅक कोर्टाने सर्वप्रथम त्याला २० महिलांच्या हत्येसाठी दोषी ठरवले. वेगवेगळ्या केसेसमध्ये एकूण २० खुनांबाबत तो आरोपी ठरला; त्यापैकी बहुतांश – १६ पेक्षा जास्त प्रकरणांत – न्यायालयाने त्याला दोषी ठरवलं आहे.

काही वेगवेगळ्या प्रकरणांत त्याला अनेक वेळा मृत्युदंडाची शिक्षा सुनावण्यात आली, तर डझनभरहून अधिक केसेसमध्ये आजीवन कारावास आहे. एका अँगनवाडी कर्मचाऱ्याच्या बलात्कार आणि खुनाच्या प्रकरणात २०१९ मध्ये सहाव्या अतिरिक्त जिल्हा न्यायालयाने पुन्हा एकदा मृत्युदंड सुनावला. काही प्रकरणांतील मृत्युदंडाची शिक्षा नंतर कर्नाटक हायकोर्टाने “life till natural death” म्हणजेच “आयुष्यभर, कोणतीही सूट न देता तुरुंगात” अशा शिक्षेत बदलली.

आज मोहन कुमार उर्फ ‘सायनाइड मोहन’ बेलगावच्या हिंदळगा सेंट्रल जेलमध्ये कैद आहे; एकापाठोपाठ अनेक मृत्युदंड आणि अनेक आजीवन कारावासाच्या शिक्षेसह तो देशातील सर्वाधिक शिक्षा झालेल्या सिरियल किलरपैकी एक मानला जातो.

समाजासाठी धडा: एक मोहन तुरुंगात, पुढचा कुठे?

या संपूर्ण कथेत सर्वात धक्कादायक गोष्ट म्हणजे – सायनाइड मोहन हा कोणताही मुखवटा घातलेला राक्षस नव्हता; तो एक साधा, विश्वासार्ह वाटणारा शिक्षक होता. त्याच्या नम्र चेहऱ्याच्या आड वर्षानुवर्षे किती महिलांची स्वप्ने मोडली, किती घरांचे संसार सुरू होण्याआधीच उध्वस्त झाले, याची खरी संख्या आजही २० वर थांबते की ३० पर्यंत जाते, याबद्दल तपास अधिकाऱ्यांनाही संभ्रम आहे.

आपण प्रत्येकजण म्हणून इथून काय शिकतो? एकतर, लग्न असो किंवा नोकरी – “आकर्षक ऑफर” आणि “खूपच परफेक्ट” वाटणारे वायदे यामागे काय दडले आहे, हे शांतपणे, स्वतंत्रपणे विचारण्याची हिंमत आपण आणि आपल्या मुलींनी ठेवली पाहिजे. दुसरं म्हणजे, हुंडा, लग्नाचे वय आणि समाजाची भीती या दबावाखाली कोणालाही घाईने निर्णय घ्यायला लावणारी संस्कृती आपणच तयार केली; त्याचा सर्वात क्रूर फायदा मोहनसारख्या लोकांनी घेतला.

आज डिजिटल युगात, एक मेसेज, एक कॉल, एक “प्रोफाइल” पाहून नातं जोडणं खूप सोपं झालं आहे – पण त्याच वेगाने फसवणूक, अत्याचार आणि हिंसेचे प्रकारही वाढले आहेत, हे आकडे सांगतात. त्यामुळे कुणावरही विश्वास ठेवण्याआधी कुटुंबीयांची सल्लामसलत, कायदेशीर पडताळणी, आणि स्वतःच्या मनातल्या लाल झेंड्यांकडे दुर्लक्ष न करणे – हे आपल्या स्वतःच्या सुरक्षेसाठी आवश्यक आहे, हे या प्रकरणाने रक्ताने लिहून ठेवले आहे.

आणि शेवटी, प्रश्न फक्त एका सिरियल किलरचा नाही; प्रश्न असा आहे की, आपल्या आजूबाजूच्या मुली, बहिणी, कामावर किंवा कॉलेजला जाणाऱ्या तरुणी – यांना आपण कितपत सुरक्षित, माहितीपूर्ण आणि आत्मविश्वास देऊ शकलो आहोत? एक मोहन तुरुंगात असेल, पण जोपर्यंत समाज हुंडा, महिलांवरील हिंसा, आणि “अंधविश्वासावर आधारलेलं लग्न” याविरुद्ध उभा राहत नाही, तोपर्यंत असा दुसरा मोहन तयार होण्याचा धोका कायम राहणार आहे – आणि तो केवळ कर्नाटकमध्येच नाही, तर आपल्या कुठल्याही शहरात असू शकतो.